สมัชชาสุขภาพ

บนเส้นทาง...สู่ ‘สังคมไทยไร้แร่ใยหิน’

   การประชุมสมัชชาองค์การอนามัยโลก ครั้งที่ 58 มีมติหนึ่ง ว่าด้วยเรื่องการป้องกันและควบคุมมะเร็ง และการประชุมครั้งที่ 60 มีการรณรงค์ยกเลิกใช้แร่ใยหินทุกชนิดเพื่อควบคุมและกำจัดโรคที่จะเกิดจากแร่ใยหิน ขณะเดียวกันรายงานการศึกษาของคณะกรรมการศึกษาข้อเท็จจริงเกี่ยวกับผลกระทบต่อสุขภาพจากแร่ใยหิน กระทรวงสาธารณสุขปี 2556 พบว่า สถานการณ์การเจ็บป่วยด้วยโรคปอดจากแร่ใยหินในประเทศไทยมีผู้ป่วยมะเร็งเยื่อเลื่อม 12 คน โดยมีความสัมพันธ์กับการสัมผัสแร่ใยหิน จำนวน 5 คน
 
   ประเทศไทยตื่นตัวเรื่องนี้มากว่า 10 ปีแล้ว ตัวอย่างสำคัญปรากฏในสมัชชาสุขภาพแห่งชาติ ครั้งที่ 3

สตรี “สตรอง” รู้ทัน...ปกป้อง “สิทธิ”

   สวัสดีครับ...นิตยสารสานพลังฉบับต้อนรับวันสตรีสากล ๘ มีนาคม ๒๕๖๓ ผมขอขึ้นต้นและลงท้ายด้วย สตรี “สตรอง” รู้ทัน...ปกป้อง “สิทธิ” ย้อนรำลึกถึงตำนานการลุกขึ้นสู้ของสตรี เริ่มตั้งแต่กรรมกรหญิงในโรงงานทอผ้ารัฐนิวยอร์ก ประเทศสหรัฐอเมริกา ที่ลุกขึ้นประท้วงขอเพิ่มค่าแรงและเรียกร้องสิทธิของพวกเธอ แต่เหตุการณ์นั้นผู้หญิงกว่าร้อยรายก็ต้องจบชีวิตลงเนื่องจากมีการลอบวางเพลิงเผาโรงงานที่ชุมนุมกัน ตามด้วยการต่อสู้ของกรรมกรหญิงในโรงงานทอผ้าที่เมืองชิคาโก เพราะทนไม่ไหวต่อการถูกเอารัดเอาเปรียบของนายจ้าง จากที่ต้องทำงานหนักวันละ ๑๗ ชั่วโมง ไม่มีวันหยุด ไม่มีสวัสดิการใดๆ และการต่อสู้ครั้งแล้วครั้งเล่าเ

เดินหน้าขับเคลื่อน ‘สังคมไทยไร้แร่ใยหิน’

   เป็นเวลามากกว่าหนึ่งทศวรรษ ที่เครือข่ายด้านสุขภาพ ทั้งฟากฝั่งวิชาชีพ วิชาการ ภาคประชาสังคม ได้ทำงานล่มหัวจมท้ายเพื่อยกระดับคุณภาพชีวิตคนไทย ด้วยการ “แบนแร่ใยหิน” ให้พ้นจากประเทศอย่างถาวร
 

สช. จับมือเพื่อนภาคี ร่วมภารกิจขับเคลื่อน “ต้านมะเร็ง”

   ไม่ว่าใครก็ตาม ล้วนมีความเสี่ยงกับ “มะเร็ง” ไม่ทางใดก็ทางหนึ่ง
 
   “มะเร็ง” ถูกจัดให้อยู่ในกลุ่มของโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง (NCDs) ครองแชมป์สาเหตุการตายมานานกว่า 20 ปี และถึงแม้ทุกวันนี้ จะมีการพัฒนายาแบบพุ่งเป้าต่อโรค ตลอดจนมีวิธีการรักษาที่ล้ำสมัย หากแต่ก็ต้องแลกมาด้วยค่าใช้จ่ายที่สูงลิ่ว
 
   มะเร็ง...ไม่ใช่เรื่องบาปบุญหรือเวรกรรม แต่เป็นโรคที่สัมพันธ์กับพฤติกรรมและสิ่งแวดล้อม นั่นหมายความว่า มะเร็งสามารถยับยั้งได้ ถ้าเจ้าของสุขภาพมีความตระหนักรู้ และเบนเข็มออกจากปัจจัยเสี่ยง
 

เดือนแห่งความรัก

   ไม่แน่ใจว่าช่วงเวลาที่เพื่อนภาคีและท่านที่กำลังอ่าน “นิตยสารสานพลังนี้” เจ้าไวรัสโคโรนาสายพันธุ์ใหม่ หรือที่เรียกกันเป็นรหัสว่า 2019-nCoV เพราะเกิดครั้งแรกเมื่อปลายปี 2019 ที่เมืองอู่ฮั่น ตอนกลางของจีน และแพร่กระจายจากคนสู่คน ส่งผลกระทบไปทั่วโลกรวมทั้งประเทสไทยด้วย ว่าจนถึงขณะนี้จะสามารถควบคุม และหยุดการระบาดได้แล้วหรือไม่ แม้ว่าองค์การอนามัยโลก และนานาประเทศต่างชื่นชมรัฐบาลจีนที่ดำเนินมาตรการควบคุมการแพร่ระบาดของเชื้อไวรัสนี้อย่างรวดเร็วและจริงจังตามมาตรฐานการควบคุมโรคระบาดในระดับสากล ช่วยให้ไม่ระบาดไปทั่วโลกอย่างรวดเร็วเหมือนการระบาดของไวรัสอื่นที่ผ่านมา สำหรับประเทศไทยเราหลายภาคส่วนน

‘ละครเปลี่ยนเมือง’ แนวทางสนทนาร่วมเพื่อแก้ปัญหาเมืองในรูปแบบใหม่

   หากพูดถึงการระดมความคิดเห็นต่อปัญหาหรือหารือถึงการแก้ไขใดๆ ก็ตาม หลายคนคงนึกถึงแต่การนั่งโต๊ะนั่งเก้าอี้ ประจัญหน้าถกเถียงกันอย่างเคร่งเครียด ในห้องประชุม
 
   แต่ในเวทีสมัชชาสุขภาพแห่งชาติ ครั้งที่ 12 เมื่อวันที่ 19 ธันวาคม 2562 มีห้องกิจกรรมห้องหนึ่งที่เปลี่ยนภาพความจำนั้นไปโดยสิ้นเชิง โดยมีการใช้ “ละคร” เป็นกระบวนการ ‘หารือเพื่อระดมปัญหาและหาหนทางแก้ไขร่วมกัน’ ภายใต้หัวข้อ ‘เมืองเปลี่ยนคน หรือ คนเปลี่ยนเมือง’ โดยมี ศรชัย ฉัตรวิริยะชัย จากคณะละครเพื่อสังคม ‘มาร็องดู เธียเตอร์’ เป็นผู้กำกับการแสดง
 

พม. จับมือ สช. - สธ. นำทัพ ยกร่างกฎหมาย ‘สังคมสูงวัย’

   เมื่อวันที่ 25 ธ.ค. 2562 ที่กระทรวงพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ (พม.) มีการประชุม คณะทำงานขับเคลื่อนสังคมสูงวัยไทยอายุยืน ครั้งที่ 1/2562 ซึ่ง นายจุติ ไกรฤกษ์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ ได้ลงนามคำสั่งแต่งตั้งเมื่อเดือนพฤศจิกายน 2562 โดยมี รศ.เจิมศักดิ์ ปิ่นทอง เป็นประธาน คณะทำงานฯ มีหน้าที่ในการศึกษา รวบรวม วิเคราะห์ข้อมูล และวางกรอบร่างกฎหมายว่าด้วยสังคมสูงวัย
 

สมัชชาสุขภาพแห่งชาติ เปิดฉากถก 4 ประเด็นร้อน...สะท้อนสุขภาวะคนไทย

   เปิดประชุมสมัชชาสุขภาพแห่งชาติ ครั้งที่ 12 วันแรกคึกคัก ผู้เข้าร่วมกว่า 2,500 คนร่วมหารือข้อเสนอนโยบายสาธารณะ 4 เรื่องใหญ่ มาตรการทำให้สังคมไทยไร้แร่ใยหิน วิถีเพศภาวะเสริมพลังสุขภาวะครอบครัว รวมพลังชุมชนต้านมะเร็ง และการใช้ยาอย่างสมเหตุผลโดยชุมชนเป็นศูนย์กลาง พร้อมโชว์ผลสำเร็จการขับเคลื่อนมติและการเสวนาที่น่าสนใจมากมายเปิดประชุมสมัชชาสุขภาพแห่งชาติ ครั้งที่ 12 วันแรกคึกคัก ผู้เข้าร่วมกว่า 2,500 คนร่วมหารือข้อเสนอนโยบายสาธารณะ 4 เรื่องใหญ่ มาตรการทำให้สังคมไทยไร้แร่ใยหิน วิถีเพศภาวะเสริมพลังสุขภาวะครอบครัว รวมพลังชุมชนต้านมะเร็ง และการใช้ยาอย่างสมเหตุผลโดยชุมชนเป็นศูนย์กลาง พร้อมโชว์ผล

ตอนที่ 5 กระเบื้องมือสอง

   กระเบื้องมือสองจำนวนมากถูกเก็บจากไซต์งานก่อสร้างเพื่อส่งไปขายต่อในชุมชน ด้วยราคาที่ต่ำอย่างเหลือเชื่อจนไม่สามารถหาได้ตามท้องตลาดทั่วไปได้ ทำให้กระเบื้องเหล่านั้นได้รับความนิยมจากชาวบ้าน โดยเฉพาะในกลุ่มผู้มีรายได้น้อย
 
   พฤติกรรมการใช้กระเบื้องมือสองจึงกลายมาเป็นเรื่องปกติของคนในชุมชน โดยกระเบื้องเหล่านั้นถูกดัดแปลงไปใช้ประโยชน์หลากหลายสุดแต่ใครจะจินตนาการ บางคนเพียงแค่นำไปปรับปรุงห้องหับ แต่บางคนถึงกับนำไปใช้แทนเขียงหั่นผัก-ผลไม้ หรือในหมู่กระเบื้องที่แตกหักสภาพไม่สมประกอบ ชาวบ้านก็ยังนำไปถมที่ถมทาง
 

วิถีเพศภาวะ

   นิตยสารสานพลัง ฉบับนี้ยังคงอยู่ในบรรยายกาศของงานสมัชชาสุขภาพแห่งชาติ ครั้งที่ ๑๒ ภายใต้ธีมงาน “ก้าวทันการเปลี่ยนแปลง...สู่การพัฒนาสังคมสุขภาวะ” ที่จะจัดขึ้นในช่วงวันที่ ๑๘ – ๒๐ ธันวาคม นี้ ซึ่งมี ๔ ระเบียบวาระที่จะเข้าสู่การพิจารณาของสมาชิกสมัชชาสุขภาพแห่งชาติกว่าสามพันคนจากผู้แทนทุกภาคส่วนทั่วประเทศ และที่ Hot Hit มากที่สุดคือระเบียบวาระที่ ๒ เรื่องวิถีเพศภาวะ: เสริมพลังสุขภาวะครอบครัว (Gender Approach: Family Health Empowerment) ที่หลายคนคิดว่าเป็นเรื่องใหม่ของสังคมไทยและดูห่างไกลจากคนส่วนใหญ่ แต่จริงๆ แล้วมีความสำคัญอย่างมากต่อการสร้างสุขทั้งต่อปัจเจกบุคคล ครอบครัว และสังคม เป็นเรื่อ

หน้า